Menu
Bewustwording

Interne prikkels: hoe je kind hier overprikkeld van kan raken.

In deze westerse wereld worden wij voortdurend geconfronteerd met prikkels. En dan hebben we het vooral over alle prikkels die we van buitenaf ontvangen. Maar wist je dat je ook overprikkeld kunt raken van interne prikkels? En dat is iets wat we vaak nog onderschatten of gewoonweg niet in de gaten hebben, terwijl dit veel meer invloed heeft op je kind dan je zou denken.

Prikkels

Om je uit te leggen hoe de prikkelverwerking werkt bij ons mensen is het handig om te weten wat prikkels nu precies zijn. Prikkels zijn signalen we ontvangen via onze zintuigen. Hieronder vallen zien (ogen), horen (oren), voelen (lichamelijk of energie), proeven (mond) en ruiken (neus). Via deze weg signaleren wij de externe prikkels die vervolgens een signaal doorsturen naar onze hersenen. Een HSK (Hoogsensitief kind) verwerkt deze signalen dieper in het brein waardoor de prikkel intenser wordt ervaren dan bij minder sensitieve kinderen.

Interne prikkels

Naast het feit dat je dus externe prikkels kunt waarnemen, zijn er ook nog interne prikkels. Hieronder verstaan we alles wat er in je lijf gebeurt en je gedachtes. En dit kan nog wel eens een grotere impact hebben bij een kind dan alle externe waarnemingen. Wanneer je namelijk overprikkeld raakt van alles om je heen, is er altijd nog een keuze. Je zou er voor kunnen wegstappen of er voor kunnen kiezen om de prikkel te vermijden of te verminderen. Maar wanneer dit gehele proces zich binnenin afspeelt, dan maakt het de situatie toch wat lastiger.

Mijn zoon heeft nu, als voorbeeld, een wiebeltand. Dat is dus echt een dikke vette interne prikkel waar hij al twee dagen door van slag is. Wanneer hij fietst dan voelt hij hem, op school kan hij zich er niet door concentreren, in de avond slaapt hij er niet door. Je snapt wel dat een interne prikkel dus knap vervelend kan zijn voor een kind. Vaak is het namelijk iets wat je niet direct kunt wegnemen en dus voor veel meer overprikkeling zorgt dan de externe prikkels.

Externe prikkel voelen

Ook kunnen interne prikkels ontstaan via de zintuigen en externe prikkels. Het zintuig ‘voelen’ is hier een goed voorbeeld van. Je kind kan overprikkeld raken van kriebelende labeltjes in de kleding (voelen, externe prikkel), maar onder het zintuig voelen verstaan wij ook dat je kind kan waarnemen hoe een ander zich voelt zonder dat er woorden zijn gevallen.

Dit is dus een prikkel die je kind extern waarneemt, maar wat kan zorgen voor een interne overprikkeling. Je kind kan dit gevoel vaak niet plaatsen of niet kwijt en neemt dan onbewust dit gevoel met zich mee. Daar zouden ze zomaar de hele dag last van kunnen hebben. Vaak is het dan ook iets wat ze niet makkelijk onder woorden kunnen brengen. Jij ziet dan vaak als ouder dat er iets speelt bij je kind (vaak te zien aan het gedrag), maar je kind kan het niet goed omschrijven omdat het eerder een gevoel is.

Gedachtes

Gedachtes kunnen ook zorgen voor een interne overprikkeling. Vooral wanneer jij echt een ‘hoofd’ kind hebt. Een hoofd kind is een kind dat vaak over alles nadenkt, wat graag dingen beredeneert, wat altijd eerst vraagt of overdenkt voordat het doet. Om, als voorbeeld, even terug te komen op mijn eigen zoon. Hij voelt die wiebeltand dus de hele dag, maar is er in gedachte ook de hele dag mee bezig. Hij is namelijk onwijs bang dat hij hem doorslikt. Deze gedachtes hierover spelen dus continue door zijn hoofd, wat maakt dat hij zichzelf als het ware helemaal uitput door zijn gedachtes.

Je zult het vast ook zelf wel herkennen dat je kind de hele dag bezig kan zijn met bepaalde gedachtes. En wanneer dit de hele dag doorgaat, kan het zeker aan het einde van de dag ervoor zorgen dat je kind in de laatste fase van overprikkeling belandt en dat de bom barst.

Heb jij dus een kind met een wiebeltand, of een kind wat al de hele dag bezig is met het schoolreisje voor morgen? Weet dan dat dit voor een interne overprikkeling kan zorgen.
Heb jij hier nog vragen over? Stel ze gerust onder de blog!

Wil jij herkennen wanneer je kind overprikkeld is en welk gedrag daarbij hoort? Lees dan het artikel De fases van overprikkeling eens door.


Join the Morris + Maan club

Schrijf je in voor de nieuwsbrief en de ontvang de nieuwste blog, acties en inspiratie in je mailbox.

Eerdere artikelen

2 Comments

  • Kimberly
    9 januari 2020 at 14:01

    Hi!!
    Hier ook een kind dat intern overprikkelt (gaatje in haar kies)… Maar hoe kun je er voor zorgen dat de prikkels afnemen bij interne overprikkeling als je de oorzaak niet direct weg kan nemen?

    Liefs x

    Reply
    • Manoëlle Maijs
      9 januari 2020 at 15:48

      Hi Kimberly!
      Het is inderdaad erg lastig om een interne prikkel te laten afnemen. Het helpt haar wel enorm om met haar in gesprek te blijven gaan en te blijven benoemen wat je ziet en wat het met haar doet, zodat ze zich gehoord voelt en er ruimte is voor haar om antwoorden te kunnen krijgen op al haar gedachtes hierover. Vooral wanneer ze zich zorgen maakt of het boren spannend vindt. Zo kan de interne prikkels vanuit haar gedachte wat afnemen. Blijf aan de zijlijn om haar op te kunnen vangen wanneer het nodig is, maar laat de verantwoordelijkheid van het proces wel bij haar. Zo leert ze ook in moeilijkere situaties om hulp te vragen en dat is een fijne les voor in de toekomst (Knuffels uitgesloten he, die mogen natuurlijk altijd 😉

      Is het nu voornamelijk de pijn waar ze continue last van heeft dan is juist “afleiden” het toverwoord. Hier werkt dat vaak het beste bij pijn ed. Wat je aandacht geeft, groeit 😉

      Het helpt je ook om de fases van overprikkeling bij haar te herkennen zodat je haar op tijd kunt ondersteunen en ze niet in de laatste fase van overprikkeling belandt. Ik heb een artikel over geschreven waar ik hier uitgebreid op in ga. Je vind het artikel hier.

      Liefs, Manoëlle

      Reply

Leave a Reply